درمان لوسمی حاد به کمک هوش مصنوعی

 به گزارش گروه بهداشت و درمان سرطان نیوز،  مائده روزبهانی، پزشک و پژوهشگر دانشگاه علوم پزشکی تهران با بیان اینکه کاربرد هوش مصنوعی در حوزه پزشکی گامی انقلابی در درمان بیماری‌های پیچیده محسوب می‌شود، گفت: ما با همکاری مرکز تحقیقات هماتوانکولوژی بیمارستان شریعتی، و استاد پروفسور مریم برخوردار و استاد پروفسور محمد واعظی موفق شدیم داده‌های مربوط به بیش از ده هزار بیمار مبتلا به لوسمی حاد را طی یک دوره ده‌ساله جمع‌آوری کنیم. این اطلاعات به ما امکان داد تا با استفاده از تکنیک‌های یادگیری ماشینی، مدل پیش‌بینی دقیقی طراحی کنیم که میزان موفقیت پیوند سلول‌های بنیادی را تخمین بزند.

وی با تأکید بر اینکه این پروژه اولین تلاش جدی برای استفاده از هوش مصنوعی در پیش‌بینی نتایج پیوند سلول‌های بنیادی محسوب می‌شود، افزود: امروزه هوش مصنوعی در بسیاری از زمینه‌های پزشکی، از تصویربرداری گرفته تا تجزیه‌وتحلیل داده‌های کلینیکی، حضور دارد. اما اینکه بتوانیم این فناوری را برای پیش‌بینی میزان موفقیت پیوند سلول‌های بنیادی به کار ببریم، یک رویکرد جدید و ارزشمند است که برای اولین بار اجرایی شده است.

روزبهانی گفت: داده‌های بیماران گذشته، در این مدل نقش حیاتی ایفا می‌کنند و ابزار طراحی‌شده بر اساس اطلاعات این بیماران، میزان موفقیت درمان را برای بیماران جدید محاسبه می‌کند. وی توضیح داد: در واقع، این مدل مانند پزشکی فوق‌العاده باتجربه عمل می‌کند که سال‌ها بیماران مختلف را بررسی کرده و حالا با تمرکز بالا، برای هر فرد جدید احتمال موفقیت پیوند را مشخص می‌سازد.

وی با اشاره به عواملی که بر موفقیت پیوند تأثیر دارند، عنوان کرد: اینکه یک پزشک بتواند میزان موفقیت درمان را پیش‌بینی کند، کار پیچیده‌ای است. چرا که این موضوع به متغیر‌های متعددی از جمله نوع سلول‌های پیوندی، ویژگی‌های زمینه‌ای بیمار، مشخصات ژنتیکی و نوع سیستم ایمنی وی بستگی دارد. اما مدل طراحی‌شده، با تحلیل دقیق تمامی این عوامل، می‌تواند به طور دقیق شانس موفقیت درمان را تخمین بزند.

این پژوهشگر جوان با اشاره به میزان دقت این مدل گفت: پس از آزمایش‌های متعدد، به نتایج قابل‌توجهی دست یافتیم. میزان دقت پیش‌بینی‌های این مدل بین ۸۵ تا ۹۰ درصد بوده که نشان‌دهنده قابلیت بالای هوش مصنوعی در تحلیل داده‌های پزشکی است.

روزبهانی در ادامه افزود: برای اطمینان از صحت نتایج، این مدل روی داده‌های بیماران گذشته آزمایش شده و سپس میزان موفقیت پیش‌بینی‌ها با نتایج واقعی مقایسه شده است. این موضوع باعث شد که اعتماد بیشتری به دقت مدل داشته باشیم، چرا که نتایج به دست آمده کاملاً قابل استناد بودند.

وی با تأکید بر اهمیت این پژوهش در آینده پزشکی، اظهار کرد: این فناوری نه‌تنها در حوزه پیوند سلول‌های بنیادی، بلکه در سایر بخش‌های پزشکی نیز قابلیت کاربرد دارد. انتظار می‌رود که مدل‌های مشابه در درمان بیماری‌های مزمن و پیچیده مورد استفاده قرار گیرند و بتوانند به پزشکان در تصمیم‌گیری‌های دقیق‌تر کمک کنند.

این پژوهش نوآورانه نشان می‌دهد که علم داده و هوش مصنوعی چگونه می‌توانند در جهت بهبود فرآیند‌های درمانی به‌کار گرفته شوند. پزشکان امیدوارند که با توسعه بیشتر این فناوری، بتوانند ابزار‌های پیشرفته‌تری برای پیش‌بینی نتایج درمانی بیماران طراحی کنند و رویکرد‌های درمانی را هوشمندتر و دقیق‌تر کنند.